Jaka podeszwa w butach dziecięcych? Elastyczność, grubość, bieżnik i czucie podłoża
Dobra podeszwa w bucie dziecięcym powinna być elastyczna, pozwalać stopie swobodnie pracować i być dobrana do tego, gdzie dziecko będzie chodziło. Właśnie dlatego buty barefoot często zwracają uwagę rodziców szukających obuwia, które nie ogranicza naturalnej pracy stopy. Nie musi być ultracienka ani całkowicie gładka. Cienka podeszwa nie jest automatycznie dobra, a grubsza nie musi być zła - dużo ważniejsze jest to, jak pracuje cały but. Badania idą w podobnym kierunku: u 25 dzieci uczących się chodzić rozkład nacisków pod stopą był najbardziej zbliżony do chodzenia boso właśnie w najbardziej elastycznym z badanych butów (Hillstrom i współpracownicy, 2013).
Do tego tematu rodzice trafiają zwykle z jednym z kilku pytań: czy dziecko potrzebuje „solidnej", grubej podeszwy, czy nowy but nie jest zbyt sztywny albo czy zimą w cienkiej podeszwie nie będzie mu po prostu zimno.
My zaczynamy zawsze tak samo: bierzemy but do ręki, zginamy go, skręcamy i sprawdzamy, jak pracuje cała konstrukcja. Można zrobić cienką podeszwę w sztywnym bucie i grubszą, wielowarstwową podeszwę, która zgina się bardzo dobrze. Sama liczba milimetrów mówi więc zaskakująco mało.
Co jest najważniejsze w podeszwie dziecięcego buta?
Najważniejsze jest to, czy podeszwa pozwala stopie swobodnie pracować. Trzeba jednak pamiętać, że o elastyczności buta nie decyduje sam spód. Liczą się również cholewka i wkładka.
Nawet bardzo giętka podeszwa może się mocno usztywnić po włożeniu grubej, twardej wkładki. Działa to też w drugą stronę: model, który z boku wygląda na gruby, bywa zaskakująco elastyczny, bo część widocznej grubości to podeszwa wyciągnięta na cholewkę albo kilka cienkich warstw z odpowiednimi nacięciami.
Dlatego opis produktu traktujemy jako punkt wyjścia. Dopiero kiedy weźmiemy but do ręki, możemy naprawdę ocenić, jak pracuje. Między innymi z tego powodu tak wiele modeli sprawdzamy fizycznie, zanim trafią do naszej oferty.
Jak sprawdzić, czy podeszwa dobrze pracuje?
Wystarczą dwa proste ruchy. Nie traktuj ich jak egzaminu, który but ma zdać albo oblać - to szybki sposób na poznanie jego konstrukcji.
1. Zegnij but w przedniej części. Powinien zginać się swobodnie mniej więcej tam, gdzie podczas chodzenia zgina się stopa.
2. Skręć cały but wzdłuż osi. Nie chodzi o to, żeby można go było zrolować w kulkę, ale podeszwa nie powinna zachowywać się jak deska.
3. Powtórz próbę z wkładką w środku. Jest to szczególnie ważne przy butach zimowych, bo gruba wkładka potrafi wyraźnie usztywnić całą konstrukcję.
Podobnie patrzą na to specjaliści współpracujący z Bosą Stópką. Fizjoterapeutka dziecięca Marianna Czerwiec zwraca uwagę na możliwość zginania buta w przedniej części oraz skręcania go w obie strony. Podobną wskazówkę podaje w naszych materiałach terapeutka integracji sensorycznej Monika Pieniążek.
Samo zginanie nie dzieli jednak butów na dobre i złe. Pokazuje nam tylko, jak zachowuje się konstrukcja. Dopiero potem zestawiamy to z tym, do czego dana para ma służyć.
Cienka czy gruba podeszwa?
Grubość podeszwy dobieramy przede wszystkim do zastosowania, a nie do wieku dziecka. Cienka nie znaczy automatycznie dobra, a grubsza nie znaczy zła.
U najmłodszych zwykle zależy nam na maksymalnej lekkości i dobrym czuciu podłoża. Małe dziecko niewiele waży, jego stopa jest mała, a każdy dodatkowy gram buta ma proporcjonalnie większe znaczenie.
U starszych dzieci nadal możemy wybrać bardzo cienką podeszwę - wiele świetnych modeli technicznych właśnie tak wygląda. Częściej jednak pojawiają się dodatkowe wymagania:
• większa trwałość przy intensywnym użytkowaniu,
• sport i konkretna nawierzchnia,
• teren i ochrona przed kamieniami,
• indywidualne preferencje dotyczące czucia podłoża,
• wrażliwość sensoryczna,
• wygląd, który u starszych dzieci staje się realnym kryterium wyboru.
Wiek nie wyznacza więc liczby milimetrów. Zmienia raczej listę wymagań, które stawiamy butowi.
Czy dziecko nie będzie czuło każdego kamyczka?
Będzie czuło podłoże - i między innymi po to wybieramy cienką, elastyczną podeszwę. Nie oznacza to jednak automatycznie dyskomfortu.
Dzieci różnią się tutaj dokładnie tak samo jak dorośli. W sklepie widzimy ogromne różnice: jedno dziecko przejdzie po kamieniach i nawet nie zwróci na nie uwagi, inne wyraźnie reaguje na każdą nierówność.
Jeśli dziecko jest bardzo wrażliwe sensorycznie, możemy świadomie wybrać nieco grubszą podeszwę, która nadal dobrze pracuje. To nie jest „gorszy barefoot", tylko dopasowanie buta do konkretnego użytkownika.
Co oznacza zero drop?
Drop to różnica wysokości między piętą a przednią częścią buta. Jeśli pięta i przód stopy znajdują się na tej samej wysokości, mówimy o zero drop.
To jedna z typowych cech obuwia barefoot, obok szerokiego noska i elastycznej podeszwy. Wpływ podwyższenia pięty na sposób chodzenia to jednak osobny, znacznie szerszy temat, którego nie ma sensu rozstrzygać przy okazji wyboru samej podeszwy.
Guma, kauczuk czy pianka - z czego robi się podeszwy?
Pianka piance nierówna, podobnie jak guma gumie. Sama nazwa materiału mówi znacznie mniej, niż mogłoby się wydawać.
W opisach butów znajdziesz EVA, gumę, kauczuk, TPR i rozmaite własne nazwy mieszanek producentów. To pewna informacja, ale nie mówi jeszcze, czy podeszwa będzie miękka, twarda, trwała, przyczepna albo jak zachowa się na mrozie.
Guma czy kauczuk nie są jednym, zawsze takim samym materiałem. To mieszanki o różnych składach i właśnie ich właściwości decydują o zachowaniu gotowej podeszwy.
Czasem widać to nawet w obrębie jednego modelu. Dostajemy kilka wariantów kolorystycznych, zaczynamy je zginać i okazuje się, że jeden z nich pracuje wyraźnie gorzej od pozostałych. Zdarza nam się z takiego wariantu zrezygnować, mimo że na papierze to dokładnie ten sam model.
Dobrym przykładem jest Bobux Xplorer. Piankowa podeszwa jest bardzo lekka i miękka, więc prawie nie dokłada ciężaru najmniejszemu dziecku. Jednocześnie pianka może ścierać się szybciej niż bardziej odporne mieszanki gumowe. Nie traktujemy tego jak wady - to po prostu cena za parametry, które w bucie na pierwsze kroki są dla nas szczególnie ważne.
Jeśli interesuje Cię skład chemiczny materiałów, chrom VI, ftalany czy certyfikaty, to osobny temat. Sama odpowiedź na pytanie „z czego jest podeszwa?" nie wystarcza do oceny całego buta.
Czy bieżnik robi z buta trapera?
Nie. Co więcej, dobrze zaprojektowany bieżnik może nawet pomagać podeszwie się zginać.
Nacięcia mogą tworzyć naturalne strefy zgięcia, dzięki którym również grubszy spód dobrze pracuje. Lubimy podeszwy, które łączą sensowną trwałość, przyczepność i elastyczność. Sprawdzają się zimą na śniegu, ale również latem na kamieniach czy leśnych ścieżkach.
Czasem podeszwa jest też wyciągnięta wyżej na czubek albo boki buta. Z profilu wygląda wtedy na znacznie grubszą, ale nie oznacza to, że jest sztywna. Takie rozwiązanie dodatkowo zabezpiecza cholewkę w miejscach najbardziej narażonych na obijanie, co przy dziecięcych butach realnie może przedłużyć ich życie.
Jaka podeszwa na pierwsze kroki?
Przy pierwszych krokach zależy nam przede wszystkim na lekkości, elastyczności i możliwie prostej konstrukcji.
Małe dziecko niewiele waży, dlatego jego stopa pracuje z zupełnie innym obciążeniem niż stopa starszaka. Priorytet można sprowadzić do jednego zdania: but ma przede wszystkim nie przeszkadzać.
Wśród butów do nauki chodzenia patrzymy więc głównie na to, czy spód pracuje razem ze stopą, kiedy dziecko przenosi ciężar z nogi na nogę.
Jeszcze bardziej minimalistycznym rozwiązaniem są kapcie typu soft sole, których podeszwa może być wykonana z miękkiego weluru. Taki spód nie ma być butem terenowym i może nie sprawdzić się na mokrych kaflach - ale też nie takie jest jego zadanie.
Jeżeli małe dziecko chodzi po domu albo sali, prosta konstrukcja w zupełności wystarczy. Wśród kapci do żłobka szukamy właśnie takich rozwiązań, czasem z niewielkimi kauczukowymi elementami w miejscach, w których przyda się dodatkowa przyczepność.
Wracamy tutaj do zasady, która przewija się przez cały ten tekst: nie dokładamy do buta elementów tylko dlatego, że tradycyjnie „but powinien je mieć".
Jaka podeszwa do przedszkola?
W przedszkolu potrzebujemy podeszwy, która wytrzyma intensywne użytkowanie, ale nie będzie przeszkadzała w naturalnym ruchu.
Przedszkolak nie chodzi spokojnie po prostej. Biega, gwałtownie zmienia kierunek, kuca, klęka, siada na podłodze i wstaje z niej dziesiątki razy dziennie.
Dlatego kapcie do przedszkola bywają tak naprawdę najważniejszym butem w dziecięcej szafie. Dziecko spędza w nich kilka godzin dziennie - często znacznie więcej niż w butach na dwór.
Podczas przymiarki nie ograniczaj się więc do przejścia kilku kroków. Niech dziecko przykucnie, uklęknie, usiądzie na podłodze i wstanie. Jeśli but wyraźnie utrudnia te ruchy, nie uratuje go ani dobry skład materiałów, ani efektownie wyglądająca podeszwa.
Jeżeli placówka wymaga gumowej podeszwy, warto najpierw zapytać, z czego wynika to wymaganie. Częstym powodem są na przykład mokre podłogi w łazience - wtedy rzeczywiście potrzebujemy spodu, który nie nasiąka wodą i daje odpowiednią przyczepność.
Inaczej patrzymy na wymaganie twardej podeszwy „żeby dziecko nie poczuło klocka". Nie chcemy ograniczać pracy stopy przez kilka godzin dziennie tylko po to, żeby raz na jakiś czas odizolować ją od nadepnięcia na zabawkę.
Dobrym punktem odniesienia w tej grupie jest podeszwa Froddo Extra Grip. Łączy cechy, które często ze sobą konkurują: przyczepność, wyraźny bieżnik, elastyczność i odporność na intensywne użytkowanie. Nie jest „lepsza" od bardzo lekkiej piankowej podeszwy dla malucha - po prostu została zaprojektowana do innego zadania.
Co zmienia się u starszego dziecka?
Wraz z wiekiem nie przestajemy zwracać uwagi na elastyczność. Dochodzą po prostu kolejne potrzeby.
Do listy kryteriów dopisujemy sport, trwałość, preferencje sensoryczne, wygląd oraz to, ile czucia podłoża dziecko faktycznie lubi.
Starsze dziecko nadal może świetnie czuć się w bardzo cienkiej, technicznej podeszwie. Równie dobrze może jednak potrzebować odporniejszej mieszanki, która wytrzyma codzienną drogę po chodnikach.
W sporcie dobieramy podeszwę przede wszystkim do nawierzchni. Miękka mieszanka świetnie trzymająca parkiet może bardzo szybko zużyć się na asfalcie. Podeszwa terenowa z kolei nie musi być dobrym wyborem na salę. Dlatego wśród butów na WF patrzymy najpierw na to, gdzie faktycznie odbywają się zajęcia.
Przy codziennej drodze do szkoły priorytety mogą wyglądać inaczej. Trwalszy spód bywa wtedy bardzo praktyczny, o ile nadal dobrze się zgina. Takich modeli szukamy wśród butów do szkoły, zawsze sprawdzając konstrukcję razem z wkładką, którą dziecko będzie realnie nosiło.
Czy przedszkolak potrzebuje specjalnego buta w góry?
Na zwykły letni szlak - zazwyczaj nie.
Górska ścieżka to naturalne podłoże: kamienie, ziemia, korzenie. Dobry codzienny but może sobie z nim bardzo dobrze poradzić, jeśli stabilnie leży na stopie, ma odpowiednią przyczepność, trochę chroni przed kamieniami i nadal pozwala stopie pracować.
Małe dziecko nie potrzebuje automatycznie grubej, twardej podeszwy i wysokiej cholewki tylko dlatego, że wybiera się w góry.
Inaczej wygląda zima, lód albo dłuższa wyprawa w trudnym terenie. Wtedy specjalistyczna konstrukcja ma sens, bo rzeczywiście wykorzystujemy jej dodatkowe właściwości.
Na zwykłe letnie chodzenie po naturalnym podłożu wśród butów letnich dziecięcych szukamy przede wszystkim modeli lekkich, z bieżnikiem, który daje przyczepność, ale nie usztywnia całej podeszwy.
Podobnie podchodzimy do deszczu. Zamiast przez całe lato nosić cięższy but terenowy „bo czasem może być błoto", często rozsądniej wybrać lekki model na większość dni i elastyczne kalosze na naprawdę mokre wyjścia.
Jaka podeszwa na zimę?
Zimą nieco grubsza podeszwa może pomagać w izolacji, ale nadal oceniamy ją razem z wkładką i właściwościami konkretnej mieszanki.
Sama grubość nie przesądza ani o cieple, ani o elastyczności.
Niektóre materiały mocniej zmieniają swoją twardość w niskiej temperaturze. Dlatego w zimowym bucie interesuje nas nie tylko bieżnik czy liczba milimetrów, ale również to, jak podeszwa zachowuje się na mrozie. O takie rzeczy pytamy producentów podczas wyboru kolekcji.
Bardzo ważna jest też wkładka. Zimowe modele zawsze warto sprawdzać z nią w środku, ponieważ gruba, sztywna wkładka może odebrać sporą część elastyczności butowi, który bez niej pracował świetnie.
Jeśli samodzielnie dokładasz wkładki do butów, po ich włożeniu ponownie zegnij cały but i sprawdź, czy jego właściwości wyraźnie się nie zmieniły.
I jeszcze jedno: zimą nie ma sensu dążyć do perfekcji. Zimowy but może być trochę sztywniejszy od letniego i samo w sobie nie jest to problemem. Jeśli dziecko spędza w nim godzinę dziennie, a później kilka godzin chodzi w lekkich kapciach albo boso w domu, patrzymy na całość dnia, nie na jeden parametr jednej pary. Takie modele porównasz wśród butów zimowych dziecięcych.
Czy podeszwa musi być antypoślizgowa?
Powinna zapewniać rozsądną przyczepność do podłoża, na którym dziecko będzie chodziło. Nie szukamy jednak podeszwy, która „nie ślizga się nigdy".
Taka po prostu nie istnieje.
Podeszwa świetna na mokrych płytkach zachowa się inaczej na ubitym śniegu, a jeszcze inaczej na parkiecie. Nie ma jednej mieszanki ani jednego rodzaju bieżnika, który będzie najlepszy w każdych warunkach.
Dziecko przy okazji uczy się też różnic między nawierzchniami: że mokre kafle są bardziej śliskie niż dywan, a po śniegu trzeba poruszać się inaczej niż po suchym chodniku.
Nie chcemy więc podeszwy, która ślizga się absurdalnie łatwo, ale nie szukamy też maksymalnej przyczepności za wszelką cenę.
Dlaczego podeszwa się ściera?
Miękka i przyczepna podeszwa często ściera się szybciej. Nie jest to żelazna reguła, ale pewne właściwości materiału rzeczywiście ze sobą konkurują.
Łatwo zobaczyć to na przykładzie butów halowych. Miękka kauczukowa podeszwa świetnie trzyma parkiet. Jeśli jednak dziecko zacznie codziennie chodzić w niej po asfalcie, może zużyć ją bardzo szybko. Nie znaczy to, że podeszwa była słabej jakości - została po prostu użyta w warunkach, do których nie była projektowana.
Osobnym tematem jest sposób użytkowania. Dziecko, które regularnie hamuje czubkiem buta na hulajnodze czy rowerku, może w krótkim czasie zetrzeć nawet bardzo trwałą podeszwę. To nie jest zwykłe zużycie wynikające z chodzenia.
Jeśli podeszwa ściera się nierówno, najpierw sprawdzamy rzeczy prozaiczne. Którą nogą dziecko hamuje? Czy ciągnie czubek po ziemi? Czy klęka zawsze w podobnej pozycji?
Dopiero jeśli wyraźna asymetria powtarza się w kolejnych parach i nie widać prostego wyjaśnienia, warto skonsultować sposób chodzenia dziecka z fizjoterapeutą.
Co wiemy z badań o dziecięcych podeszwach?
Badania pokazują, że obuwie zmienia część parametrów chodu dziecka. Nie dają jednak gotowej recepty w rodzaju „podeszwa trzylatka powinna mieć X milimetrów". To dwa różne poziomy wiedzy i warto ich nie mieszać.
Wolf i współpracownicy przebadali 18 zdrowych dzieci bez deformacji stóp, w średnim wieku 8,2 roku. Konwencjonalny but zmieniał ruch stopy względem chodzenia boso mocniej niż konstrukcja smuklejsza i bardziej elastyczna. Autorzy uznali tę drugą za wartą polecenia zdrowym dzieciom.
Hillstrom i współpracownicy porównali u 25 dzieci rozpoczynających chodzenie cztery buty różniące się elastycznością skrętną oraz chodzenie boso. Najsztywniejszy but dawał najniższe naciski szczytowe, a najbardziej elastyczny - najwyższe, czyli najbardziej zbliżone do chodzenia boso.
Autorzy postawili hipotezę, że większe obciążenie mechaniczne może dostarczać stopie więcej informacji czuciowych. To jednak interpretacja wyniku, a nie dowód na to, że bardziej elastyczny but automatycznie zapewnia lepszy rozwój.
Ta sama grupa 25 dzieci została przez zespół opisana również w publikacji dotyczącej stabilności. Liczba potknięć i upadków nie różniła się istotnie pomiędzy badanymi butami. Warto podkreślić, że były to dwie publikacje opisujące tę samą grupę dzieci, a nie dwa niezależne badania.
Przeglądy badań również nie pozwalają stworzyć prostej tabeli idealnych parametrów.
Wegener i współpracownicy przeanalizowali jedenaście badań zdrowych dzieci do 16. roku życia. Wykazano wpływ obuwia na różne parametry chodu, ale brakowało danych pozwalających ocenić jego długoterminowe skutki.
Cranage i współpracownicy przeanalizowali cztery badania obejmujące łącznie 262 dzieci w wieku od około 15 do 79 miesięcy. Obuwie zwiększało między innymi prędkość chodu, długość i czas kroku oraz zmniejszało kadencję. Sztywniejsze konstrukcje dawały również niższe naciski szczytowe.
Innym rodzajem dowodu jest konsensus specjalistów. Davies, Branthwaite i Chockalingam zebrali metodą Delphi opinie dziesięciu specjalistów ochrony zdrowia na temat butów szkolnych dla zdrowych dzieci w wieku 6-10 lat. Pełną zgodność osiągnięto w czterech kwestiach: but powinien pozwalać na normalny ruch stopy, umożliwiać prawidłową funkcję przodostopia, zapewniać stabilną podstawę i dobrze trzymać się na stopie. W innych obszarach, między innymi dotyczących śródstopia, zgodności już nie było.
Z tych badań nie wynika więc konkretna liczba milimetrów odpowiednia dla trzylatka czy dziesięciolatka. Wynika raczej ogólna zasada: nie ograniczajmy zdrowej stopie ruchu bez konkretnego powodu.
Jeżeli budowa stóp dziecka albo sposób jego chodzenia budzą wątpliwości, ocenę należy zostawić specjaliście.
Co warto zapamiętać
1. Najważniejsze jest to, jak pracuje cały but. Podeszwa, cholewka i wkładka razem decydują o jego elastyczności.
2. Grubość dobieramy do zastosowania, nie do wieku. Cienka podeszwa nie jest automatycznie dobra, a grubsza nie musi być zła.
3. Materiał to tylko część informacji. Guma gumie nierówna - o właściwościach podeszwy decyduje konkretna mieszanka i konstrukcja.
W tym temacie szczególnie dobrze widać, że różne pożądane cechy potrafią ze sobą konkurować. Miękka i bardzo przyczepna podeszwa może szybciej się ścierać. Trwalsza mieszanka może być trochę sztywniejsza. Grubszy spód może lepiej izolować od zimnego podłoża, ale ograniczać część czucia.
Nie da się maksymalizować wszystkiego naraz. Dlatego zamiast zaczynać od pytania „ile milimetrów powinna mieć dobra podeszwa?", lepiej zapytać: do czego ten but ma służyć?
Dla jednego dziecka najważniejsza będzie trwałość, bo każdą parę niszczy w trzy miesiące. Dla innego - mocne czucie podłoża. Jeszcze inne będzie zdecydowanie lepiej czuło się na trochę grubszej podeszwie.
Napisz do nas
Z samego opisu produktu nie zawsze da się ocenić, jak podeszwa naprawdę pracuje. Większość modeli, które mamy w ofercie, oglądamy i sprawdzamy fizycznie.
Jeśli wahasz się między kilkoma parami, napisz do nas albo przyjdź do naszego sklepu stacjonarnego w Gliwicach. Podeszwa jest jednym z tych elementów buta, które naprawdę najlepiej po prostu wziąć do ręki.
Najczęstsze pytania (FAQ)
Co jest najważniejsze w podeszwie dziecięcego buta?
To, żeby pozwalała stopie swobodnie pracować. Trzeba jednak oceniać cały but, bo na jego elastyczność wpływają razem podeszwa, cholewka i wkładka.
Jak sprawdzić, czy podeszwa dobrze pracuje?
Zegnij but w przedniej części, mniej więcej tam, gdzie podczas chodzenia zgina się stopa, a następnie lekko skręć go wzdłuż osi. Próbę warto powtórzyć z wkładką w środku, szczególnie przy modelach zimowych.
Cienka czy gruba podeszwa?
Grubość dobieramy do zastosowania, nie do wieku. U najmłodszych szczególnie liczą się mała masa i elastyczność. U starszych dochodzą trwałość, sport, teren i indywidualne preferencje dotyczące czucia podłoża.
Czy dziecko nie będzie czuło każdego kamyczka?
Przy cienkiej podeszwie będzie lepiej czuło podłoże. Jednym dzieciom zupełnie to nie przeszkadza, inne mocno reagują na nierówności. Przy większej wrażliwości można wybrać nieco grubszy, ale nadal dobrze pracujący spód.
Co oznacza zero drop?
Że pięta i przód stopy znajdują się na tym samym poziomie - bez podwyższenia pod piętą. To jedna z typowych cech obuwia barefoot.
Guma, kauczuk czy pianka - co jest lepsze?
Nie da się tego rozstrzygnąć na podstawie samej nazwy materiału. O miękkości, trwałości, przyczepności czy zachowaniu na mrozie decyduje konkretna mieszanka i konstrukcja podeszwy.
Czy bieżnik robi z buta trapera?
Nie. Odpowiednio zaprojektowane nacięcia mogą wręcz pomagać podeszwie się zginać, dzięki czemu nawet grubszy spód może dobrze pracować.
Jaka podeszwa do przedszkola?
Taka, która wytrzymuje intensywne użytkowanie, ale nie przeszkadza w bieganiu, kucaniu, klękaniu i wstawaniu. To szczególnie ważne, bo dziecko może spędzać w kapciach kilka godzin każdego dnia.
Czy podeszwa musi być antypoślizgowa?
Powinna dawać rozsądną przyczepność na podłożu, do którego jest przeznaczona. Nie ma jednak jednej podeszwy, która będzie równie dobrze trzymać mokre kafle, parkiet, asfalt i ubity śnieg.
Dlaczego podeszwa się ściera?
Miękkie i przyczepne mieszanki często zużywają się szybciej. Tempo ścierania zależy też od sposobu użytkowania - na przykład hamowanie czubkiem buta na hulajnodze może bardzo szybko zniszczyć nawet trwałą podeszwę.
Źródła
Badania
1. Wolf S, Simon J, Patikas D, Schuster W, Armbrust P, Doederlein L (2008). Foot motion in children shoes: a comparison of barefoot walking with shod walking in conventional and flexible shoes. Gait & Posture 27(1): 51-59. DOI: 10.1016/j.gaitpost.2007.01.005. PMID: 17353125. N = 18 zdrowych dzieci bez deformacji stóp, średni wiek 8,2 plus minus 0,7 roku, rekrutacja z grupy 6-10 lat; pomiar optyczny 3D z wielosegmentowym modelem stopy.
2. Hillstrom HJ, Buckland MA, Slevin CM i wsp. (2013). Effect of Shoe Flexibility on Plantar Loading in Children Learning to Walk. Journal of the American Podiatric Medical Association 103(4): 297-305. DOI: 10.7547/1030297. PMID: 23878382. N = 25 dzieci rozpoczynających chodzenie, cztery buty o malejącej elastyczności skrętnej plus chodzenie boso. Ta sama grupa 25 dzieci została opisana przez ten zespół również w publikacji dotyczącej stabilności i liczby potknięć; to jedno badanie w dwóch publikacjach, a nie dwa niezależne wyniki.
3. Wegener C, Hunt AE, Vanwanseele B, Burns J, Smith RM (2011). Effect of children's shoes on gait: a systematic review and meta-analysis. Journal of Foot and Ankle Research 4: 3. DOI: 10.1186/1757-1146-4-3. PMID: 21244647. Przegląd systematyczny: 11 badań, zdrowe dzieci do 16. roku życia, liczebności prób od 4 do 898.
4. Cranage S, Perraton L, Bowles KA, Williams C (2019). The impact of shoe flexibility on gait, pressure and muscle activity of young children. A systematic review. Journal of Foot and Ankle Research 12: 55. DOI: 10.1186/s13047-019-0365-7. PMID: 31798689. Przegląd systematyczny: 4 badania, łącznie 262 uczestników, wiek od około 15 do 79 miesięcy.
5. Davies N, Branthwaite H, Chockalingam N (2015). Where should a school shoe provide flexibility and support for the asymptomatic 6- to 10-year-olds and on what information is this based? A Delphi yielded consensus. Prosthetics and Orthotics International 39(3): 213-218. DOI: 10.1177/0309364614522684. PMID: 24570017. N = 10 specjalistów ochrony zdrowia; badanie konsensusu metodą Delphi, czyli opinia ekspercka, nie pomiar na dzieciach.
Wypowiedzi specjalistów
Cytowani w tekście specjaliści wypowiadali się w materiałach Bosej Stópki z serii „Okiem Eksperta": fizjoterapeutka dziecięca Marianna Czerwiec oraz terapeutka integracji sensorycznej Monika Pieniążek.
Materiały eksperckie
Materiały eksperckie Bosej Stópki: wieloletnie doświadczenie w doborze i selekcji podeszew obuwia dziecięcego, obserwacje z przymiarek i wyboru kolekcji w sklepie stacjonarnym w Gliwicach.